غزل ِ« تنها چرا ؟ »

استقبالی از غزل ِ مشهور ِ شهریار به نام « حالا چرا ؟ »

آمدی ؛ امّا نداری کینه و دعوا چرا ؟ // بی وفایی از تو بود و من شوم رسوا چرا ؟

چون که مرده پور ِرستم ، نوش دارو را چه کار ؟ // آمدی تا باز گویی : « آشتی ! دعوا چرا ؟! » ؟

آن زمان که در برت بودم ، بگفتم : « نازنین ، // مهر ِ امروزت به فردا مفکن و فردا چرا ؟ »

عمر ، بگذشت و فنا شد این جوانی در رهت ؛ // با جوانان ، باز ، نرد ِ عشقت و با ما چرا ؟

گر که دیروزی ، نبودم اعتباری ، نزد ِ تو ، // هان ! چه شد ؟ اینک سراپا گشته ای شیدا ، چرا ؟

چون گرفتی تابش ِ مهرت ، ز ِاهل ِاین زمین ، // ای عجب ! که سوز و سرما نیست در دنیا ، چرا ؟

در ره ِ عشقم ، سراسر ، من به تنهایی روم // رهگذرها را تعجّب : « این چنین تنها چرا ؟ »

« شهریار » ، این گفت ؛ امّا شاید از کنه ِدلش ، // نی رضایت داشت کاین گونه شوی رسوا ؛ چرا ؟

لیکن ؛ اینک من به جد گویم که : « از این جا برو ! » // تا کجا صبر و حیا گیرم ، مدارا را چرا ؟

رو ، که دیگر من نخواهم دیدن ِ رویت ؛ که تو ، // ماه ِ بدریّ و « پریشان » سازیم شب ها چرا ؟

به انجام رسید در یکم ِ خرداد  ماه ِ یک هزار و سی سد و هشتاد و هفت ِ خورشیدی ِ خیّامی

امشب به تناسب وضعیت وطنمون می خوام یک ترانه ی خاطره انگیزو این جا

 بنویسم . ترانه ای که سی سال پیش ورد زبون جوونای مبارز این مملکت بوده .

  ترانه ی شب نورد یا برادر بی قراره از نوار چاووش ۲ گروه عارف و شیدا .

شب است و چهره ی میهن سیاهه / نشستن در سیاهی ها گناهه

تفنگم را بده تا ره بجویم / که هرکی عاشقه پایش به راهه

برادر بی قراره / برادر شعله واره / برادر دشت سینش لاله زاره

شب و دریای خوف انگیز و توفان / من و اندیشه های پاک پویان

برایم خلعت و خنجر بیاور / که خون می بارد از دل های سوزان

برادر نوجوونه / برادر غرق خونه / برادر کاکلش آتش فشونه

تو که با عاشقان درد آشنایی / تو که هم رزم و هم زنجیر مایی

ببین خون عزیزان را به دیوار بزن شیپور صبح روشنایی

برادر بی قراره / برادر نوجوونه / برادر شعله واره / برادر غرق خونه

برادر کاکلش آتش فشونه

آهنگ ساز : استاد محمدرضا لطفی

شاعر : فرخی یزدی ، اصلانیان

خواننده : استاد محمدرضا شجریان

دستگاه : دشتی

نوازندگان اعضای گروه شیدا و عارف در این آهنگ :

محمد رضا لطفی : سرپرست گروه ، تار / زیدالله طلوعی : تار /

اکبر شکارچی : کمانچه / حسین علیزاده : تار / هادی منتظری : کمانچه /

پشنگ کامکار : سنتور / محمد فیروزی : بربط (عود) /

اسماعیل صدقی آسا : بربط (عود) / محمدعلی (مجید) درخشانی /

بیژن کامکار : دف / بهمن رجبی : تنبک / جمشید عندلیبی : نی /

پرویز مشکاتیان : سنتور

دانلود کنید این آهنگ زیبا و به یاد ماندنی را : شب نورد - برادر بی قراره

امروز ظهر در کمال تعجب و به صورتی غیر منتظره مطلع شدم که استاد تورج نگهبان ،

 شاعر و ترانه سرای شاخص ایرانی ساکن در غربت دار فانی را وداع گفته است .

برای ما که هر چند روز او را در مجله ی صدا در تلویزیون فارسی زبان " تصویر ایران "

 می دیدیم خبر غیر منتظره ای بود و جای تاسف است که دیگر این بزرگ در میان ما

 نیست . از همین جا به اعضای خانواده ی خود ایشان ، تمام خانواده ی بزرگ ادب و

 هنر ایران و خصوصن دوستان عزیزم ، برادرزاده های ایشان ، تسلیت می گویم .

 روانش شاد و یادش همواره پاینده باد .

به همین دلیل چکیده ای از زندگی این عزیز و مشهورترین کارشان را در این جا ذکر

می کنم :

 متولد هفتم اردیبهشت 1311 در شهر اهواز .

متوفای سی ام مرداد ۱۳۸۷ در لس انجلس .

تحصیلات :

در دانشگاه تهران : از سال  37- 1334 رشته ادبيات انگليسی ؛ از سال  39-1337

دانشکده حقوق، رشته حقوق ؛ از سال 44-1341 دانشکده ادبيات و علوم انساني

 رشته علوم اجتماعی ؛ از سال 50- 1348 در همين دانشکده، رشته جامعه

 شناسی در مقطع فوق ليسانس .

شروع کار :

تورج نگهبان ترانه سرايی را از سال 1328 با شعری بر روی آهنگ مهندس همايون

 خرم (بزرگ ترین دوست و همکارش در سالیان بعد) آغاز کرد . در همان اوان ترانه

 ديگری روی  آهنگ مسعود ميثاقيان ، آهنگساز و نوازنده سنتور ساخت که با صدای

 گرم منوچهر همايون پور اجرا و پخش گرديد .

کارنامه هنری :

وی  بيش از 700 ترانه برای ملوک ضرابی ، دلکش ، مرضيه ،الهه ، پوران ، عهديه ،

 هايده ، مهستی  ، فریدون فرخزاد ، بنان ، ايرج ، وفايی ، گلپا، رفيعی ، محمد نوری

 ، فرح ، آذر ، هما ، پروين و گوگوش ساخته بود . تورج نگهبان همکاری خود را با

 برنامه گلها از سال 1340 آغاز کرد و از همکاران هميشگی آن بود . از سال 1341-

1337 معاون اداره مطبــوعات اداره کل انــتشارات و راديـو  و در سالهای 1357-1341

سرپرست روابط عمومی و انتشارات سازمان صنايع دستی ايران بوده و در اواخر دوره

 پهلوی دست اندر کار انتشار مجله «دستاورد» در زمينه هنرهای دستی ايران و نيز

انتشار مجله «صدا» (به اتفاق دوستان نزدیکش علیرضا میبدی ، عماد رام ، اسفندیار

 منفردزاده و ...) بود . وی از سال 1374 در ایالات متحده آمریکا زندگی می کرد

و تا هنگام مرگ تهیه کننده  و اجرا کننده «مجله ماهواره ای صدا» و «سیری در

ادبیات آهنگین ایران» بودند که از تلویزیون AFN و تصویر ایران در لس آنجلس پخش

می شد .

او در روز ۳۰ مرداد ۱۳۸۷ در حدود ساعت ۹ صبح (به وقت لس آنجلس) بر اثر بیماری

 ذات الریه درگذشت. وی مدت‌ها از بیماری ریوی و کیسه ی صفرا رنج می‌برد.

با توجه به وصیت خود وی که اگر حالشان بهبهود نیافت باید پس از دو روز دستگاه

 های اکسیژن و ... را قطع کنند، پس از ۴۸ ساعت این عمل انجام شد و متخصصین

با عدم بهبهودی در سلامت ایشان روبرو شدند و دستگاه ها را قطع نمودند. 

شاید مشهورترین کار ایشان که هم نزد نسل جوان و هم نزد قدیمی ترها محبوبیت

 بسیاری دارد ترانه ی " گل بی گلدون " (چه اشتباهی کردم) باشد ؛ ترانه ای با

آهنگ سازی پرویز مقصدی و صدای گوگوش :

می گفتی بی تو هیچم / با من بمون همیشه 

 نباشی من می میرم / گل بی گلدون نمی شه

چه اشتباهی کردم / حرفاتو باور کردم

چه اشتباهی کردم / حرفاتو باور کردم

یه روز سرد پاییز / گلدونتو شکستی 

 مثل عروس گل ها / تو گلخانه نشستی

بهار می یاد دوباره / بازم تو رو می یارن 

 مثل گل زینتی / تو گلخونه می کارن

بازم به گلدونت می گی / با من بمون همیشه

 می گی که بی تو می میرم / گل بی گلدون نمیشه

چه اشتباهی می کنه / حرفاتو باور می کنه 

 چه اشتباهی می کنه / حرفاتو باور می کنه

باز هم تکرار می کنم : " روانش خرسند و یادش در دل های مردم جاودان باد " .